Translate

Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Unden. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Unden. Pokaż wszystkie posty

niedziela, 18 grudnia 2016

Z Granviku nad jezioro Unden



Znad wybrzeża Wetteru nad położone w głębokiej depresji jezioro Unden prowadzi jeszcze jedna droga łącząca leśne regiony Sjötiven i Urtiven na południu Tiveden. Dawne gospodarcze rewiry leśne. Wzdłuż trasy urokliwa rynna jeziorna Bergsjön - Kvarnsjön - Ottersjön.

[0 km] Granvik. Z trasy głównej skręcamy w prawo przejeżdżając obok kawiarni i schroniska młodzieżowego Tiveden Vandrarhem. Po prawej niewielki podłużny zalew Sågdammen. Droga biegnie dalej na północ wzdłuż miejscami stromej prawej krawędzi doliny.  Po lewej w lesie niewielkie jezioro Yttersjön, którego brzegi porasta bagno zwyczajne (Ledum palustre). 
[2 km] Przy drodze do leśnej osady Kroksjötorp rozpoczyna się 6-kilometrowa znakowana niebieskimi pasami pętla Granviks Byalag prowadząca przez dawne miejsca wyrębu. Jakiś 1 km powyżej w pobliżu drogi nad strumieniem są resztki działającego w XIX wieku górnego tartaku (Övre Sågen). Część bali spławiano też wzdłuż strumienia do przystani w Granvik, gdzie mieścił się dolny tartak. W okolicy są także dawne miejsca do wypalania węgla drzewnego. Parking.
[3 km] Południowy brzeg jeziora Bergsjön. Pomost i miejsce piknikowe. Parking. Choć jest tu zazwyczaj pusto i cicho to jednak akwen popularny jest wśród wędkarzy. Zachodnim brzegiem z widokami na zalesione wzgórze Älgberget po drugiej stronie tafli wodnej. 
Ottersjön

[4 km] 2 km w lewo do rezerwatu Hulta Hagar. Fragment starych pastwisk otoczony sosnowymi borami. Rośnie tam ponad 200-letni las liściasty z okazami dębów, jesionów i lip a także urokliwy zagajnik leszczynowy. W runie znajdziemy kwitnący na biało czerniec gronkowy (Actaea spicata) kiedyś uważany za lek przeciw dżumie. Droga zakręca łukiem w lewo i po chwili przecina malowniczy przesmyk pomiędzy Bergsjön i Kvarnsjön. Drewniany stolik i ławy. 
[5 km] Skrzyżowanie dróg na wschodnim brzegu Ottersjön. W prawo droga w głąb krainy Tiveden do Stenkällegården (4 km) i parku narodowego (9 km).  Jezioro stanowi wąską rynnę o miejscami skalistych, a miejscami zabagnionych brzegach. Ku północy rynna kontynuuje się wzdłuż małych trudno dostępnych akwenów otoczonych lasami: Lillugglen, Storugglen i Frisjön.
[10 km] Svanhult. Wieś letniskowa na wysokim brzegu jeziora Unden. Centrum na lewo przy drodze do Undenäs. Skręcamy w prawo w kierunku Tived. Po prawej malownicze rozlewisko potoku Kvarnsjöbäcken. Już w połowie XVIII w. istniał tutaj młyn wodny. Biegnie tędy administracyjna granica länów, choć historycznie tereny po jej północnej stronie też należały do Västergotlandii.
[11 km] W prawo droga do Ösjönäs (5 km). Zachodnia brama parku narodowego Tiveden.
Serpentyna

[13 km] Kopparhult. Po lewej rozległe łąki z widokiem na położone kilkadziesiąt metrów niżej jezioro Unden.
[15 km] Perstorp. Samotna farma ekologiczna. Na zachód od niej strome wzgórze Stavahall nad samym brzegiem jeziora Unden. Według legendy to miejsce, którym władała nimfa Stava. Pewnego dnia po feerycznym tańcu rzuciła się z urwiska w otchłań jeziora. 
[16 km] Na prawo stara wieś Kyrkbacken. Nowa droga obniża się wzdłuż wysokiej skarpy i zbiega na  brzeg jeziora Unden obok niewielkiej przystani z kamiennym falochronem. 
[19 km] Kościół w Tived/Sannerud

piątek, 14 października 2016

Przez lasy Tiveden nad jezioro Unden

Górzysty obszar położony pomiędzy północnym Wetterem a jeziorem Wener zajmuje starodawna puszcza Tiveden będąca umowną granicą pomiędzy Szwecją Środkową i Południową, czyli przemysłowym Bergslagenem i rolniczą Västergotlandią. Zgodnie ze swoją nazwą określającą nordycki las boga Tyra puszcza długi czas była praktycznie bezludna i dopiero w XVII wieku sprowadzono tutaj pierwszych fińskich osadników. Do dzisiaj jest to teren słabo zaludniony, pełen uroczych zakątków zamieszkiwanych przez wiele dzikich zwierząt: jeleni, łosi, bobrów, saren, ale też wilków i rysiów. W osadach zachowały się resztki starej architektury wiejskiej a także nieliczne młyny i zakłady hutnicze. Z okolic Olshammar trasa biegnie leśnymi bezdrożami, najpierw drogą szutrową do wzgórz Getaryggen, a potem boczną szosą asfaltową do wsi Tived nad otoczonym lasami dużym i krystalicznie czystym jeziorem Unden. Zbaczając z trasy można też zwiedzić park narodowy Tiveden. 

Z Olshammar należy wrócić się około 2 km wzdłuż drogi 49 na północ do miejscowości Aspa. Tam skręcamy w lewo za drogowskazem w kierunku Fagertärn.  W podobnym kierunku równolegle do trasy samochodowej zalesionymi wzgórzami prowadzi kilkudziesięciokilometrowy szlak Munkastigen - dawna droga mnichów wędrujących z klasztoru Ramundeboda w kierunku jeziora do położonych na drugim brzegu na południu domów zakonnych w Vadstena i Alvästra.
[1 km] Algrena. Most na rozlanej rzece Aspaån. W 1692 roku otwarto tu niewielki zakład metalurgiczny związany z dworem w Aspa. Zachowało się duże drewniane koło młyńskie. Od mostu na południe można dojść leśnym duktem do szlaku Munkastigen biegnącego nasypem dawnej kolejki wąskotorowej nad jeziorem Södra Asplången.
Droga zagłębia się w lesie mijając po prawej niewielkie jezioro Rösjön. Nad jego brzegiem istniała kiedyś pionierska fińska osada. 
Lilie wodne z jeziora Fagertärn
[6 km] 2 km na południe podpiętrzone jezioro Fagertärn (1). Rezerwat przyrody. Na powierzchni akwenu w miesiącach letnich pływają osobliwe czerwone kwiaty. Stanowią one rzadką odmianę dość pospolitego w szwedzkich jeziorach białego grzybienia wodnego (lilii wodnej) Nymphaea alba. Według legendy ich zabarwienie powstało z krwi niewinnej córki rybaka, która popełniła samobójstwo nie chcąc być zaślubiona wodnemu bożkowi. W rzeczywistości jest to lokalna mutacja genowa. Odkryte w połowie XIX wieku przez botanika Bernarda Kjellmarka szybko zostały objęte ochroną. Obecnie podobne kwiaty spotyka się też w niektórych innych jeziorach regionu Tiveden. 
[9 km] W pobliżu małego stawu o fińskiej nazwie Läppapus znajdują się największe w Tiveden groty o nazwie Vargaklämman. Tworzą one malowniczy labirynt skalny pełen wielkich głazów. Do wnętrza prowadzi 8 otworów. W przeszłości miejsce stanowiło pułapkę w którą zaganiano wilki.  W rozpadlinach skalnych śnieg i lód utrzymuje się często nawet i do sierpnia. Można stąd rozpocząć wędrówkę do położonej wysoko na grzbiecie starej fińskiej osady Stora Ykullen (2), gdzie zachowały się resztki dawnych stodół.
[11 km] Znad brzegu śródleśnego jeziora Bosjön wznosi się wyraźny grzbiet ozu Getaryggen (3) długości około 1 km. W odróżnieniu od wielu podobnych form tego typu w tym regionie nie został rozmyty przez fale morza yoldia stąd zachował wyraźne, miejscami skaliste krawędzie. Rezerwat przyrody. Bory sosnowe. Granica między regionami Närke i Västergotland. 
[12 km] Osiągamy poprzeczną drogę asfaltową, którą w lewo.
[14 km] W lewo droga wzdłuż zachodniego brzegu jeziora Bosjön w kierunku Dammtorp. Niewielki skansen (4) z kilkoma obiektami pochodzącymi z regionu. W sierpniu odbywa się tutaj festiwal regionalny połączony z pokazami rozmaitych rzemiosł. 
2 km w bok od drogi na południowym brzegu jeziora Bosjön znajduje się centrum relaksacyjne Rödjorna prowadzone przez holenderkę Annemiek Selter i praktykujące terapię metodą zen. Jest tu również pensjonat B&B z pokojami dwu- i trzyosobowymi (cena za dwójkę 700 SVK) oraz dwoma domkami do wynajęcia na tydzień. W pobliżu jest interesujący kamienny krąg oraz używana do medytacji "spirala życia". Kontakt telefoniczny: 073 975 10 97. E-mail: info@retraite-zweden.com
Kamienny krąg w Rödjorna
[16 km] Samfallet. Po minięciu malowniczego jeziorka (odrestaurowany młyn z XVIII w. osiągalny ścieżką na prawo) w lewo odbija droga do Tivedstorp i parku narodowego Tiveden. W znajdującej się na północy miejscowości Sävsjöfallet można przenocować w tradycyjnych fińskich ziemiankach z piecykiem na środku zwanych kolarkoja. Kawiarnia i miejsce do grilla.
[19 km] Przy ceglanym budynku szkoły (wystawa lokalnej sztuki) skrzyżowanie dróg na terenie wsi Tived zwanej też obecnie Sannerud. Zabudowa ciągnie się ku południowi na wyższej terasie ponad jeziorem Unden. W sierpniu odbywa się tutaj tradycyjny targ. Malownicza aleja prowadzi przez wieś w kierunku murowanego kościoła (5) zbudowanego przez miejscową społeczność w 1847 roku w rekordowym czasie 7 tygodni. Wnętrze w morskiej zieleni rozświetla kolorowy witraż przedstawiający Chrystusa wśród wiernych. Warto też zwrócić uwagę na cenny prospekt organowy z fasadą pochodzącą z kościoła w Viby. Rozległy cmentarz obniża się w kierunku brzegu jeziora.
Jesienny Tived
Jakieś 2 km na północ od skrzyżowania przy szkole za osadą samotniczą Baggekärr w lesie sosnowym znajduje się kemping Tiveden. Na tym dużym obszarze przenocować możemy we własnym namiocie, przyczepie kempingowej lub kamperze albo wynająć drewniany domek. W recepcji kiosk z artykułami spożywczymi, wypożyczalnia kajaków i sprzętu sportowego. Przejażdżki na koniach. Dostępne boisko do piłki, badmintona, boule. Nad jeziorem plaża i drewniany pomost. Miejsca do grilla oraz sauna w beczce (500 SVK za 3 godziny, max 10 osób). Miejsce kosztuje 180-200 SVK w zależności od sezonu, nocleg w domku kempingowym w zależności od standardu od 250 SVK (dwuosobowy bez energii elektrycznej) do 750 SVK (6-osobowy z kuchnią i węzłem sanitarnym). Dodatkowe opłaty za sprzątanie przed wyjazdem. Kontakt pod telefonem: 058 447 40 83 lub mailowo: info@campingtiveden.se. Rezerwacja możliwa także przez stronę www: http://www.campingtiveden.se