Kanał Kinda. Ze Sturefors nad Stora Rängen

Odcinek wzdłuż krętego biegu rzeki Stångån został nieco skrócony przez sztucznie wykopany kanał zaopatrzony w 2 systemy śluz. Dalszy bieg drogi wodnej prowadzi przez szeroko rozlane wody jeziora Stora Rängen z kilkoma atrakcjami na brzegach.

Peenemünde (1)
Niewielka strażniczówka przy zachodnim wyjeździe z posiadłości Sturefors. Nazwana od miejscowości na wyspie Uznam zdobywanej w czasie kampanii pomorskiej z lat 1757-1762.

Peenemünde

Sturefors (Husby)
Dawna posiadłość królewska rozparcelowana w latach 30-tych XX wieku. Obecnie osiedle willowe - dalekie przedmieście Linköpingu. W okolicy odnaleziono liczne wczesnośredniowieczne pochówki. Kościół istniał tu już prawdopodobnie od XI wieku.  Stara świątynia spłonęła w 1961 roku i na jej miejscu zbudowano nowy kościół (2) konsekrowany w 1965 roku. Efekt nie jest specjalnie porażający - zwłaszcza wieża z betonowych płyt nieco razi. Starodawne są tylko ściany nawy i niewielka drewniana madonna uratowana z pożogi. W ołtarzu kolorowa mozaika Bengta Olofa Kälde. Na suficie malowidło przedstawiające w sposób symboliczny trzy postacie boskie. Organy nawiązujące do starych piszczałek skonstruowanych w XVIII wieku przez Wisteniusa. Na cmentarzu kamień runiczny znaleziony w fundamentach kościoła. Nad brzegiem Stångån molo zwane Prästgårdkajen, przy którym czasami przystaje statek żeglugi śródlądowej pływający po kanale Kinda. Na brzegu ekspozycje artystyczne. Most kolejowy z 1902 roku i kąpielisko nad rozlewiskiem Stångån

Hamra
Początek sztucznie wykopanego kanału omijającego koryto rzeki Stångån. Śluza (3) ma dwa stopnie o łącznej różnicy poziomów 8,9 m. Miejsce piknikowe. Brzegiem biegnie szlak Östgötaleden.

Hovetorp

Stopień wodny w Hövetorp

Najwyższy system śluz (4) na Kanale Kinda o łącznej wysokości 15,8 m pochodzi z 1870 roku. Trzy niższe stopnie tworzą charakterystyczny stromy schodek. Czwarta jest nieco bardziej oddalona od pozostałych a pomiędzy nimi znajduje się basen ze sztuczną obudową. Poniżej przystań statku żeglugowego M/S Kind z drewnianym pomostem. Powyżej śluz marina jachtowa i most obrotowy z 1869 roku. Deszczochron. Szlak Östgötaleden. Nieco powyżej farmy elektrownia wodna o mocy 8000 kW. 

Stare koryto Stångån
Powstała w 1962 roku elektrownia wodna przy Kanale Kinda zaburzyła obieg wody w starym korycie Stångån między Hamra a Bjärka-Säby, czego wynikiem są deficyty wody i różnego typu problemy ekologiczne związane z jakością wody, np. zakwity alg. Odcinek ten nie jest żeglowny. W korycie istnieją bystrza i progi skalne. Stångån przy wypływie z jeziora tworzy dwa charakterystyczne zakola by ostatecznie płynąć ku północy wąską doliną o sporym spadku. Prawym brzegiem rzeki biegnie wschodnia magistrala kolejowa Linköping - Åtvidaberg - Västervik. W obrębie wąwozu znajduje się most Skorpa Bron oraz ruiny elektrowni wodnej Knutsbro (5). W 1890 roku powstała tutaj fabryka masy celulozowej związana z posiadłością w Bjärka-Säby. W 1920 roku stary zakład przejęła gmina Norrköping i zamontowała turbiny elektryczne, jednak po wybudowaniu nowej elektrowni w Hovetorp placówkę zamknięto. Dojazd z Hovetorp drogą szutrową.  Teren wzdłuż rzeki był od dawna wykorzystywany gospodarczo. W XIX wieku działało tutaj kilka młynów, kuźnia oraz tartak. Drugi ośrodek przemysłowy znajdował się powyżej w zakolu przy moście w Kvarntorp. Dojazd gruntową drogą od przystanku Cedersberg.

Dawna elektrownia wodna Knutsbro

Na południe od Hovetorp Kanał Kinda uchodzi do jeziora Stora Rängen. Po wybudowaniu drogi wodnej poziom wody w jeziorze zmniejszył się o około metr. Trzeci co do wielkości akwen w gminie Linköping ma dobrze rozwiniętą linię brzegową. Na północy istnieje długa wąska i głęboka zatoka Labbenäsviken. Na południu cieśnina pomiędzy Norrängen a połączoną groblą z lądem wyspą Unö oddziela Stora Rängen od Lilla Rängen. W środkowej części znajduje się kilka zalesionych wysp, np.: Tällen, Björkön, Långholmen. Brzegi są w dużym stopniu zalesione Jezioro znane jest wśród wędkarzy. Przez lata odławiano tutaj specyficzną rasę troci zwaną rengenlax 

Las liściasty Stafsäter
Rezerwat przyrodniczy obejmuje kilka oddzielnych obszarów o łącznej powierzchni 60 hektarów. Dawne pastwiska nadjeziorne oraz zdziczały park angielski. Na łąkach Sörängen znajdziemy okazy 150-250 letnich dębów. Najstarsze i najgrubsze okazy rosną w Labbenäs na północy. Osobliwością są rzadkie chrząszcze np. pachnica dębowa (Osmoderma eremita).

Stafsäter Herrgård
Piękny XVII-wieczny dwór drewniany (6) zbudowany przez Jacoba Spensa z dwudzielnym wysokim dachem z wieżyczką w której zawieszony jest dzwon ceremonialny. W otoczeniu stare obiekty gospodarcze, m.in. przy wjeździe XIX-wieczna kuźnia. Gospodarstwo rolne znane z produkcji lodów. Sklep. 

Dwór w Stafsäter

Chata Kåken
Drewniany leśny domek nad samym jeziorem. Pomost i plaża Kuseboholm.
Woda bieżąca latem. Łazienka. Możliwość wynajęcia. Kontakt telefoniczny: 013 12 02 62, e-mail: jo_han_@hotmail.com

Bjärka-Säby
Posiadłość ziemska na wschodnim brzegu jeziora. Tradycyjnie jej powstanie wiąże się z Bo Jonssonem Gripem członkiem królewskiej Tajnej Rady i wielkim posiadaczem ziemskim, najważniejszym urzędnikiem na dworze króla Albrechta Meklemburskiego. Jako królewski wierzyciel otrzymał olbrzymie majątki i uważany był za drugiego po koronie posiadacza ziemskiego w kraju. W 1367 roku z jego inicjatywy powstała kamienna forteca Bjärkaholm przy ujściu Stångån do Stora Rängen na wysepce zwanej dziś Bosholmen. Po tym pierwszym zamku pozostały jednak tylko ślady archeologiczne. W 1630 roku Per Nilsson zwany Noc i Dzień rozpoczął budowę pałacu określanego dziś mianem Gamla Slott (7). Trzykondygnacyjny główny budynek z granitową fasadą oraz wysokim strychem otaczają dwa mniejsze parterowe drewniane oficyny. Nad wejściem znajduje się herb Nilssona oraz jego żony Zofii ze Stenbocków. W XIX wieku pomieszczenia były wykorzystywane jako magazyn. W końcu XX wieku w komnatach pałacu urządzano coroczne wystawy bożonarodzeniowe. Obecnie jest to obiekt konferencyjny. Znacznie bardziej skomplikowaną formę architektoniczną posiada Nowy Pałac (Nya Slott, 8) zbudowany 250 metrów dalej po drugiej stronie drogi. Trzypiętrowy prostokątny korpus urozmaica okrągły westybul nakryty kopułą. Po obu jego stronach prosta kolumnada łączy główny budynek z niższymi skrzydłami. Pierwotny projekt stworzył Fredrik Magnus Piper w końcu XVIII wieku na polecenie właściciela majątku, wpływowego dyplomaty Germunda Ludwika Cederhjelma. Klasycystyczny gmach przebudowywano w końcu XIX wieku nadając mu formę bardziej barokową przypominającą sztokholmski Riddarhuset. Po prawej stronie hallu znajduje się gabinet z ekspozycją  XVIII-wiecznych mebli oraz elementów architektonicznych przeniesionych ze starszego pałacu. W dawnej bibliotece znajduje się kaplica zielonoświątkowa z ołtarzem ukazującym Chrystusa jako Odkupiciela. Obecnie obiekt jest własnością centrum religijnego. Wydawane jest tutaj również czasopismo "Pielgrzym".

Bjärka-Säby: Nowy Pałac i Stary Pałac

W arkadach kawiarnia. Pałac otacza nieregularny park angielski. W sąsiedztwie znajdują się także inne obiekty kiedyś tworzące gospodarstwo rolne Säby. Na południe od rezydencji znajdują się monumentalne ceglane magazyny zbudowane w latach 1874-1875. W jednym z nich wystawa dawnych powozów. Oprócz tego stadnina koni, pomieszczenia na park maszynowy, suszarnie i sale balowe. Za mostem Säbybro istnieje najstarsza w Szwecji zagroda dla dzikich zwierząt utworzona w 1660 roku. Jest ona obecnie częścią tradycyjnego gospodarstwa Fornhemmet (9) założonego w II połowie XIX w. przez Oscara Ekmana przy udziale wybitnego etnografa, pracownika sztokholmskiego skansenu Sigurda Erikssona. Istnieją tu dwie duże zagrody z okolic Stångån: wiejska Sandgården w głębi ogrodu oraz leśniczówka Löten Torp. Oprócz domów mieszkalnych znajdziemy typowe dla wsi budynki gospodarcze a także usługowo-rzemieślnicze (stodoła, drewutnia, stajnia, chlewnia, spichrz, lodownia, kuźnia, sklep spożywczy, lamus, itp.). W otoczeniu starodrzew z okazami dębów pochodzących z XVII wieku. Na wiosnę w runie zakwita miodunka i konwalijka majowa. Na miejscu znajdziemy też niewielki ogród ziołowy.

Bjärka-Säby to węzeł kolejowy na linii Linköping-Vimmerby i Linköping-Västervik. Drewniane budynki stacyjne wraz z dawnym hotelem pochodzą z 1907 roku. Od 2003 roku pociągi niestety nie zatrzymują się już na stacji. Do Linköpingu dojechać można natomiast kursującym kilka razy na dobę autobusem z Brokind. 

Vessers Udde
Rezerwat przyrodniczy na półwyspie po wschodniej stronie jeziora. Wstęp od strony lądu jest zabroniony już od 1923 roku. Z jeziora możemy obserwować sukcesję lasu na obniżonym sztucznie brzegu.

Säby Västerskog
Ten założony w 2000 roku rezerwat przyrody obejmuje fragment starodrzewu iglastego (200-300 letnie sosny i świerki) silnie uszkodzonego w czasie orkanów Gudrun (2005) i Per (2007). Bogata flora naczyniowa. Rzadkie grzyby i porosty. Przez rezerwat prowadzi szlak Östgötaleden. 

     

Kanał Kinda: Od śluzy Hjulsbro do Sturefors

Najpierw przepłyniemy przez największy w Szwecji kompleks dąbrów porastający wzgórza na północ od jeziora Ärlången, potem na wysokości pałacu Sturefors czeka pierwszy wielki zakręt na tej drodze wodnej. Na południe ciągną się wody jeziora Ärlången, którymi można pożeglować do Grebo. Prócz tego stare osady wiejskie i kilka zabytkowych kościołów. Dwie kolejne śluzy. 

Kościół w Landeryd (1)

Leży na prawym brzegu Stångån na niewielkim pagórku kemowym w środku starej osady wiejskiej. Prawie w geometrycznym środku Östergotlandii. Stanowi część parku kulturowego i można stąd powędrować starą żwirową drogą przez drewniany mostek do skansenu na drugim brzegu rzeki (obecnie szlak znakowany Hembygdsleden). Do kościoła jest bezpośredni dojazd rzadko kursującą linią autobusową 253 z Ekholmen. Świątynia ufundowana przez miejscowego magnata pochodzi z XII wieku, ale została gruntownie przebudowana w połowie XVIII stulecia. Podobno najstarsze partie muru zachowały się w przyziemiu wieży, chociaż technika przebudowy spowodowała że dzisiejsze ściany stanowią mozaikę starszego i nowszego budulca, kamienia i cegły. Niedawno w trakcie badań archeologicznych odkryto ślady romańskiego wąskiego okna. Po południowej stronie wieży znajdziemy kamień runiczny z inskrypcją wspominającą wojownika, który wyprawił się do Anglii wraz z drużyną Kanuta Wielkiego. Średniowieczne ślady znajdziemy także we wnętrzu budowli. W przedsionku zachowały się fragmenty malarskiej dekoracji ściennej. Po prawej stronie ołtarza stoi duża misa chrzcielna z wapienia gotlandzkiego a w kościele znajdziemy jeszcze podnóżek jeszcze starszej chrzcielnicy z wyobrażeniem trzech twarzy. W ołtarzu głównym podziwiać można postać Chrystusa z kielichem eucharystycznym namalowaną przez Mårtena Eskila Winge. Prócz tego wewnątrz znajduje się także lustrzana kopia obrazu Rafaela Święta Rodzina Franciszka I (oryginał w Luwrze) oraz włoska scena ukazująca Jezusa wskrzeszającego syna wdowy z Nain. Warto zwrócić uwagę na pięknie rzeźbioną ambonę z drzewa dębowego z białymi postaciami apostołów pochodzącą z warsztatu rzeźbiarskiego w Vadstenie. Z tylu nawy znajduje się XVIII-wieczny prospekt organowy z pracowni Jonasa Wisteniusa. Kościół otoczony jest pięknym starym cmentarzem i ogrodem parafialnym.

Skansen w Harvestad (2)

Skansen leży na skraju rozległego kompleksu leśnego z dużym udziałem dęba (najciekawsze okazy znajdziemy w rejonie wsi Edberga). Nic więc dziwnego, że najstarszym "obiektem" na terenie parku jest właśnie wielki 600-letni prawie całkiem spróchniały dąb. Na miejscu zgromadzono kilka tradycyjnych  budynków mieszkalnych i gospodarczych w tym XVII-wieczną kuźnię, parterowy dom wiejski z  Bergdalen, dzwonnicę i dwukondygnacyjne szopy z nadbudówką tzw. loftboden, Jest tu też kilka zajmujących wystaw maszyn rolniczych, porcelany, starych fotografii oraz ekspozycja poświęcona wiejskiemu aktorowi i gawędziarzowi Annersowi Annersa på Hultet, który przez 50 lat w radiu i na estradzie opowiadał zabawne historie z Östergotlandii. Letnia scena teatralna. Kawiarnia. Skansen leży po zachodniej stronie rzeki i dojechać tam można autobusami jadącymi w kierunku Sturefors. W okolicy znajduje się pole golfowe Landeryds Golfbana, karczma Bogestad Krog  oraz polowe obserwatorium astronomiczne.

Las dębowy pod wsią Edberga

Slattefors

Śluza na kanale Kinda (3) o wysokości 3,6 m zbudowana w 1868 roku. Wcześniej znajdował się w tym miejscu główny budynek farmy. Most na rzece oraz siłownia wodna. Na prawym brzegu dwór z 1718 roku. Powyżej niego na wierzchowinie zachowały się dwa budynki gospodarcze: drewniany magazyn zbożowy - obecnie sala restauracyjna, i podłużna szopa.

Uveborg lub Uveberget (4)

Nie mylić ze wzgórzem położonym jakieś 3 km poniżej także na lewym brzegu rzeki. Skaliste wzniesienie powyżej wioski Grönlöten z widokiem na dolinę Stångån. Urwisko najlepiej widoczne jest od strony rzeki. W lesie na szczycie pozostałości prehistorycznej twierdzy. Miejsce wspinaczkowe. 

Sundbro

Z mostu na lokalnej drodze widok na Stångån wypływający z jeziora Ärlången. 

Sörby By (5)

XVIII-wieczna osada wiejska z widokiem na jezioro Ärlången. Kilka starych budynków. Idylliczne krajobrazy. Dojazd szutrową drogą w kierunku Åtvidaberg.

Urwisko na Käringberget

Ärlången

Jezioro rynnowe ze stosunkowo wysokimi brzegami zwłaszcza od wschodniej strony. Na północy wyróżnia się w tym względzie cypel Långvassudde (6) z dużym skupiskiem dębów porastających strome zbocza. Dalej na południu znajduje się charakterystyczne wzgórze Käringberget z kilkunastumetrowym skalnym urwiskiem (7) znanym wśród miejscowych wspinaczy. Według wierzeń ludowych wzniesienie zamieszkiwał zwodniczy demon Fenntus. Archeolodzy odnaleźli tam resztki średniowiecznej strażnicy. Na jeziorze jest kilka zalesionych wysp. Na Storön na północy utworzono rezerwat chroniący miejsca lęgowe ptaków. Bardziej na południu znajduje się wysepka Norrbyön. 

Osada kościelna w Grebo           

We wsi zachował się cały kompleks budynków związanych z obsługą wiernych. Jest tu dawna szkoła parafialna, plebania, stajnie, dom starców, dziedziniec dzwonów. Budynki charakteryzują się tradycyjną architekturą w biało-czerwonych kolorach z ozdobnymi werandami, prostymi panelami i jednospadowym dachem. Przy wejściu na cmentarz oryginalny ornament z blaszanym kogutem. Ciekawe nagrobki w kształcie piramidy znajdują się po północnej stronie dzisiejszej świątyni. Na wzgórzu kościelnym odkryto jeden z cenniejszych pochówków z epoki żelaza (ok. 200 rok n.e.). Znaleziska znajdują się w Narodowym Muzeum Historycznym w Sztokholmie. Obecny kościół (8) zbudowano w latach 1772-1773 obok starszego średniowiecznego, z którego zachowały się tylko niepozorne ruiny. We wnętrzu zwraca uwagę przede wszystkim kopulasty drewniany dach oraz malowane numerowane ławki. Stalle przy ołtarzu przeznaczone były dla miejscowej szlachty i zostały oznaczone ich monogramami bądź herbami. W ołtarzu znajduje się kopia obrazu Jacoba Jordaensa Chrystus Ukrzyżowany pędzla Johana Stålboma. Ten miejscowy artysta ma zresztą swoje epitafium wbudowane w mur nawy. 

Sturefors Slott (9)

Piękny pałac z początku XVIII wieku zbudowany przez Nikodema Tessina młodszego dla Carla Pipera na miejscu starszej budowli, którą członek Tajnej Rady Królewskiej Ture Bielke podarował swojej żonie Małgorzacie Sture. Obu protoplastom budowla nie przyniosła szczęścia. Carl Piper dostał się do niewoli rosyjskiej po bitwie pod Połtawą, zmarł na katordze i nigdy nawet pałacu nie zobaczył. Z kolei Ture Bielke popierał Zygmunta III Wazę w sporze o tron szwedzki i po porażce pod Stångebro został stracony na rynku w Linköpingu. Mimo burzliwych dziejów pałac nadal jest siedzibą zasłużonego dla Szwecji rodu Bielke. Z tego względu wnętrza budowli są niedostępne dla publiczności, chociaż kryją liczne osobliwości - galerię portretów, gobeliny czy też wspaniały dwukondygnacyjny hol. Można się za to całkiem bezpłatnie przespacerować po dużym parku podzielonym na geometryczną część francuską i bardziej naturalny ogród angielski. W gąszczu drzew na wzgórzu stoi ozdobna świątynia pamięci poświęcona hrabinie Krystynie Piper z domu Tornflycht. Spod rotundy jest świetny widok na sam pałac oraz rozciągającą się przed nią wodną kaskadę z prostokątnym stawem w którym odbija się pałac. W głębi ogrodu znajdziemy kilka innych budowli takich jak świątynia chińska, sztuczna grota czy niemiecka kuchnia.

Sturefors Slott

Rezerwat Sturefors

Na północ od parku pałacowego na północno-zachodnim brzegu jeziora Ärlången na terenie dawnych pastwisk i lasów związanych z posiadłością klanu Bielke znajduje się rezerwat przyrodniczy chroniący najbogatsze szwedzkie dąbrowy. Bogata roślinność runa w której zwraca oryginalny porost Granicznik płucnik (Lobaria pulmonaria). Możliwa jest przechadzka drogą biegnącą nad brzegiem jeziora z parku pałacowego do mostu Sundsbro.

Śluza Sturefors (10)

Stopień o wysokości 3,2 m wraz z mostem zwodzonym. Na wyspie i przeciwległym brzegu rzeki stary ośrodek gospodarczy (kuźnie, młyny, magazyny) związany z pałacem. Warto przespacerować się pod dwupiętrowy spichrz zbożowy z 1809 roku w którym mieści się obecnie niewielka kolekcja narzędzi rolniczych i gospodarczych. Nieco powyżej śluzy most na drodze Sturefors-Vist.                                    

                          

Kanał Kinda: Od mostu Stångebro do mostu i śluzy Hjulsbro

Etap biegnący wschodnimi przedmieściami Linköpingu wzdłuż silnie przekształconych brzegów rzeki Stångan. Po wschodniej stronie centrum miasta oraz południowe peryferyjne dzielnice: Hejdegården, Vimanshäll, Johannelund i Hjulsbro. Na brzegu zachodnim dawne przemysłowe przedmieście Tannefors z portem lotniczym. Cztery przeprawy mostowe i kilka pieszych kładek. Cztery śluzy. Na odcinku miejskim promenady spacerowe. Od portu Nykvarn do śluz Tannefors biegnie 6,3-kilometrowa ścieżka zdrowia przeznaczona dla biegaczy i zwana Hälsans Stig. Przynajmniej kilka z opisywanych obiektów warto obejrzeć przy okazji wizyty w stolicy Östergotlandii.

Drottningsbron (Most Królowej, 1)

Przeprawa mostowa zbudowana w 1947 roku zakończyła w praktyce okres gospodarczego wykorzystania kanału Kinda, ponieważ wysokość korony niewiele ponad 3 m ponad lustro rzeki przy wysokim stanie wody w praktyce uniemożliwiła żeglugę większym jednostkom. Na jego osi znajduje się jeden wysoki kilkunastopiętrowy wieżowiec zwany Drottningtornet. Z jego budową wiązały się duże kontrowersje, ponieważ uznano, że tak wysoki gmach nie powinien psuć panoramy miasta, w której dominantą jest katedralna spira. Na południe od mostu wzdłuż obydwu brzegów rzeki biegnie spacerowa promenada. 

Åbacka Café

Niewielka przytulna, otoczona ogrodem kawiarenka na skarpie na prawym (wschodnim) brzegu kanału. Do 1961 roku był to domek mieszkalny w dawnej wsi. 

Tinnerbron

Most nad Tinnerbäcken, lewobrzeżnym dopływem Stångan. Ten niewielki potok bierze początek w południowej części lasu Tinnerö. Przy ujściu otoczony jest niewielkim parkiem Ådala z ciekawymi "kryształowymi" kolorowymi latarniami. Park stanowi fragment dawnego założenia krajobrazowego z położoną powyżej na skarpie przy Hamngatan willą Ådala (2).  W 1880 roku poniżej mostu powstało najdalej na południe wysunięte nabrzeże portowe Linköpingu zwane Scherling Vedgårdskaj. Spławiano stąd bale drewna.

Ladugårdskälla (3)

Obudowane klasyczną kamienną altanką źródło wody pitnej na prawym brzegu rzeki. Studzienka powstała w 1840 roku a w 1926 otrzymała obecną oprawę w postaci klasycznej świątyni. W tym czasie istniała tu jeszcze estrada taneczna i kręgielnia.

Ladugårdskälla

Färjebron

Zwany też Pumpbron. Zwodzona kładka piesza na osi Pumpgatan i Frejagatan. Do lat 60-tych działał w tym miejscu prom łączący brzegi Hejdegården z Tannefors.

Śluzy Tannefors (4)
Dwa stopnie wodne o łącznej wysokości 10,5 m. W tym miejscu rzeka Stångan przecina skalny próg, który z dawien dawna był wykorzystywany do pozyskiwania energii (pierwsze młyny w tym miejscu datuje się na początek XIV wieku). Pracował tu jeden z pierwszych tartaków mechanicznych w Szwecji znany w dokumentach jako własność biskupa Hansa Braska. W szczytowym okresie funkcjonowało 11 oddzielnych młynów prowadzących działalność przemysłową. W początkach XX wieku powstała niewielka elektrownia wodna, której budynek znajduje się w centralnej części wyspy. W 1931 roku większa część dawnej osady fabrycznej została przekształcona w park miejski z altaną na cyplu i ścieżkami spacerowymi po obu stronach rzeki. W Snuggan Park  kończy się biegnąca wschodnim brzegiem miejska promenada. Powyżej śluz taras widokowy z restauracją. Przystań żeglugowa statku M/S Kind. Dalej na wschodzie nowy most Braskens Bro na południowej obwodnicy Linköpingu.     

Altana przy śluzach Tannefors

Råberga Bro
Niewielki most na Stångan, starszy w stosunku do zbudowanego później Braskens Bro. W pobliżu komunalne ujęcie wody. 

Johannelund
Poludniowa dzielnica Linköpingu. Osiedle zaplanowane w latach 60-tych XX wieku z nowoczesną szkołą średnią Nya Munken połączoną z centrum usługowym. Nad rzeką trawiasta plaża i kąpielisko z niewielkim drewnianym pomostem. Kort tenisowy. Zaplecze gastronomiczne.

Spångerumsbron (5)
Przeznaczony dla pieszych i rowerzystów most wiszący w zakolu rzeki zbudowany w 1999 roku. Miniaturka Golden Gate w San Francisco. Na północ od mostu bagniste starorzecza. 

Åbysäcken (6)
Kompleks leśny po wschodniej stronie kanału z kilkoma trasami do narciarstwa biegowego (krótsze tory są oświetlone). Na skraju w Hackefors stadion narciarski. Obszar atrakcyjny przyrodniczo (stare dęby). Po zachodniej stronie Stångan niewielkie kąpielisko Jakobsdalsbadet.

Uveberg (7)
Skaliste wzgórze po wschodniej stronie rzeki. Ruiny dawnych kamiennych domostw, resztki schodów, pozostałości prehistorycznej twierdzy. Na przeciwnym brzegu w niewielkiej zatoczce kąpielisko Vårgårdsbadet.

W basenie śluzy Hackefors

Śluza Hackefors (8)
Zbudowana w 1860 roku. Posiada najwyższą na świecie nadal działającą drewnianą gródź. Próg mierzy 6,8 m. W sąsiedztwie elektrownia wodna i most spacerowy zwany Kraftverkbron. Przystań statku wycieczkowego M/S Kind. Restauracja.

Śluza Hjulsbro (9)
Na odmianę jest to najniższy stopień wodny na całej trasie Kanału Kinda. Rożnica poziomów wynosi tutaj jedynie 0,2 m, tak że często wrota śluzy pozostają otwarte. Kiedyś warunki hydrologiczne były nieco inne, ale w 1935 roku położona niżej tama elektrowni Hackefors podpiętrzyła poziom wody. Na przyczółku zachowały się resztki dawnego mostu kamiennego wzniesionego w 1895 roku (pozostało jedno przęsło). Nieco powyżej mamy natomiast współczesny most drogowy. Na południe od niego kąpielisko. Kilka drewnianych pomostów. CDN    

Kanał Kinda. Z Roxen do mostu Stångebro

Mierzący ponad 80 km Kanał Kinda łączy jezioro Roxen z pojezierzami południowej Östergotlandii. Zamysł stworzenia takiej drogi wodnej powstał już w połowie XVIII wieku, musiało jednak minąć ponad 50 lat nim inwestycja została przynajmniej w części zrealizowana. Przez następne lata kanał służył do spławu drewna oraz transportu żywności pozwolił też na obniżenie lustra kilku jezior, dzięki temu uzyskano cenne obszary rolne. Niestety po 3 latach funkcjonowania powódź zniszczyła przepust w Brokind a na jego odbudowę przyszło czekać do lat 60-tych XIX wieku. Nowa droga wodna wykorzystała istniejące koryto rzeki Stångån a na południu połączyło kilka jezior: Åsunden, Ämmern, Järnlunden i Stora Rängen. W biegu kanału powstało 15 śluz. Dzisiaj ten szlak ma znaczenie jedynie turystyczne, z wyjątkiem opisanego w tym rozdziale dolnego odcinka do Linköpingu mogą odwiedzać go jedynie małe jachty o długości nie przekraczającej 24 m długości, 4,6 m szerokości i wysokości 3 m. Na trasie kursują też niewielkie statki wycieczkowe. 

Ujście Stångån

Przy ujściu rzeki do jeziora Roxen znajduje się wieża obserwacyjna i obszar podmokły należący do europejskiej sieci Natura 2000 oraz objęty konwencją Ramsar. Trzcinowiska i pojawiające się gdzieniegdzie na wybrzeżu kępy podlegającej ścisłej ochronie rzecznej trawy Scolochloa festucacea. Można tu obserwować rozmaite rzadkie gatunki drobnych ptaków w tym zimorodka (Alcedo atthis), świerszczyka zwyczajnego (Locustella naevia), wąsatkę (Panurus biarmicus), dzięciołka (Dryobates minor), a także drapieżne bieliki (Heliaethus).

Marina jachtowa

Zbudowany w 1973 roku port żaglówek położony około 1 km w górę Stångån w sąsiedztwie odciętego zakola zwanego Långa Lisa (rezerwat na terenach podmokłych). Siedziba 2 klubów żeglarskich, jednego kajakowego i jednego motorowodnego. 220 miejsc do cumowania. Dostęp do wody, ubikacji oraz koszy na śmieci. Promenada widokowa. Nieopodal most na autostradzie E4. 2 km na zachód wzdłuż autostrady duże centrum handlowe Tornby przy węźle Linköping Norra.

Stary port

Powstał w 1927 roku w zakolu rzeki Stångån na północnych przedmieściach Linköpingu (Roxengatan). Stara stocznia rzeczna. Obecnie miejsce cumowania motorówek. Z punktu widokowego Flaggberget doskonale widać  umieszczony w centrum okrągły basen.  Wypożyczalnia kajaków.

Snöbryggan

Kiedyś mieścił się tutaj pomost z którego w zimie usuwano śnieg zwożony z terenu miasta. Obecnie stoi drewniana wieża widokowa z panoramą starego portu oraz zadrzewionych brzegów rzeki. Po przeciwległej stronie sztuczne baseny urządzone przez gminę oraz Tekniska Verken. Przebywa tam bardzo liczna populacja zimorodków.

Snöbryggan

Śluza Nykvarn i jej otoczenie

Pierwszy stopień wodny na kanale Kinda o wysokości 2,8 m. Ławeczki na nabrzeżu. W pobliżu znajduje się zrewitalizowany dawny młyn wodny. W otoczeniu dwóch ramion rzeki rozciąga się natomiast wiekowy park z piękną aleją starych topoli. Często urządzane są tutaj różnego rodzaju festyny. Brzegi rzeki łączą kładki dla pieszych. Z jednej z nich można oglądać wnętrze śluzy. Przy Runstengatan na regularnym kopcu zwanym Gumpekulla stoi kamień runiczny. W miejscu tym odkryto prehistoryczny kurhan. Wzgórze stanowiło dogodny punkt obserwacyjny w czasie bitwy przy Stångebro. Według przekazu ustnego w miejscu tym ulokował się chłop o imieniu Olaf, który przekazywał informacje o pozycjach wojsk Zygmunta Wazy jego przeciwnikowi księciu Karolowi Sudermańskiemu. W Szwecji powtarza się taką rymowankę: "Stenen på Gumpekulla backe / fridde mång kula från Olas nacke" co można przetłumaczyć mniej więcej w ten sposób: "Przez kamień ze wzgórza Gumpekulla / karku Olafa nie dosięgnęła żadna kula". Po wschodniej stronie rzeki w dawnych budynkach przemysłowych mieści się siedziba firmy Tekniska Verken wdrażającej rozmaite "zielone" projekty związane z wykorzystaniem energii. Po zachodniej stronie kompleks miejskiej elektrowni. Przy niej jeden z tutejszych mostów Gumpekullabron.

Błonia Stångebro

Rozciągają się na cyplu po wschodniej stronie rzeki. Historyczne miejsce, gdzie rozegrała się w 1598 roku bitwa decydująca o losach Szwecji w następnym wieku. Oznaczała utrwalenie religii protestanckiej i zerwanie z polską gałęzią dynastii Wazów. Na miejscu pamiątkowy obelisk. Duży areał na wschodnim skraju zajmują obiekty sportowe z halą i lodowiskiem (Cloetta Center) oraz małe 9-dołkowe pole golfowe.

Stångs Magasin

Przy moście Tullbron. Pierwotnie był to młyn wodny przekształcony w magazyn czekolady. Obecnie restauracja. Z nabrzeża przed budynkiem odpływa w rejsy po kanale statek MS Kind. 

Z pakietu rozmaitych rejsów warto wskazać tzw. Grand Tour, czyli przepłynięcie wzdłuż kanału z Linköpingu do Rimforsa co zajmuje 6-7 godzin. Cena 415 SVK. Szczegóły na stronie web: http://www.rederiabkind.se

Przystań przy Stångs Magasin

Stångebro

Przeprawa w tym miejscu istniała już w XVI wieku. Była wielokrotnie przebudowywana. W 1923 roku zaadaptowano most do ruchu tramwajowego. Obecnie jest to pieszy pasaż łączący starówkę Linköpingu z dzielnicą Tannefors na wschodnim brzegu. Na jego przedłużeniu biegnie główna ulica miasta Storgatan prowadząca do rynku (Stora Torget).